Fiber ve Telekom3 dk okuma
ONT Nedir? Modem ile Farkı
Fiber hattın evinize veya işyerinize girdiği noktadaki ONT cihazını ve görev dağılımını anlatıyoruz.
ONT’nin görevi
ONT (Optical Network Terminal, optik ağ sonlandırıcı), fiber internet hattının abone tarafındaki uç cihazıdır. Servis sağlayıcıdan gelen fiber kablo bu cihazda sonlanır; ONT, ışık sinyalini elektrik sinyaline çevirerek Ethernet, Wi-Fi ve telefon portlarından kullanıma sunar.
Pasif optik ağda ONT, merkezdeki OLT tarafından yönetilir. Ağa ilk bağlandığında OLT onu tanır, kaydeder ve hizmet ayarlarını uzaktan yükler. Yükleme yönünde ONT yalnızca OLT’nin verdiği zaman diliminde veri gönderir. Teknolojinin bütünü için GPON nedir yazısına bakabilirsiniz.
Modemden farkı
| DSL modem | ONT | |
|---|---|---|
| Hat | Bakır telefon kablosu | Fiber optik kablo |
| Sinyal | Elektrik | Işık |
| Hız | Santrale uzaklıkla düşer | Mesafeden çok az etkilenir |
| Girişim | Etkilenir | Etkilenmez |
İkisi de hattı sonlandırır ve Ethernet’e çevirir; bu yüzden günlük dilde ONT’ye de “fiber modem” denir. Genel karşılaştırma için modem ve router farkı yazısına bakabilirsiniz.
ONT türleri
- SFU (Single Family Unit): yalnızca optik sinyali Ethernet’e çevirir; köprü gibi çalışır. Yönlendirme ve Wi-Fi için arkasına ayrı bir router bağlanır.
- HGU (Home Gateway Unit): ONT, router, switch ve Wi-Fi’yi tek cihazda birleştirir; çoğu modelde telefon portu da bulunur. Evlerde en sık kullanılan türdür.
- İş yeri tipi ONU: çok sayıda Ethernet portu, PoE ya da 10G arayüz sunar.
- Endüstriyel ONU: geniş çalışma sıcaklığı aralığı, ray montajı ve elektromanyetik girişime dayanıklı gövde ile saha ve üretim ortamları için tasarlanır.
Teknoloji tarafında GPON ONT’leri gigabit, XG-PON ve XGS-PON ONT’leri 10 gigabit hızları destekler. ONT’nin türü, OLT’nin sunduğu teknolojiyle uyumlu olmalıdır.
Işıklar ne anlatır?
Göstergelerin adı ve davranışı üreticiye göre değişir; en yaygın anlamlar şöyledir:
| Işık | Durum | Anlamı |
|---|---|---|
| POWER | Yanıyor | Cihaz enerji alıyor. |
| PON | Sabit yanıyor | OLT’ye kaydolmuş; hat çalışıyor. |
| PON | Yanıp sönüyor | Kayıt olmaya çalışıyor. |
| LOS | Yanıyor ya da yanıp sönüyor | Optik sinyal alınamıyor. |
| LAN | Yanıyor / yanıp sönüyor | Ethernet bağlantısı var / veri akıyor. |
| INTERNET | Yanıyor | İnternet oturumu kurulmuş. |
LOS ışığı yanıyorsa sorun optik taraftadır. Önce fiber kablonun cihaza tam oturduğunu ve kıvrılmadığını kontrol edin; düzelmezse servis sağlayıcıya bildirin.
Fiber kabloya dikkat
- Bükmeyin. Fiber, belirli bir yarıçapın altında büküldüğünde ışık dışarı sızar ve sinyal zayıflar.
- Konnektöre dokunmayın. Uçtaki toz ve parmak izi sinyal kaybına yol açar; kullanılmayan uçlar kapağıyla korunmalıdır.
- Fiberin ucuna bakmayın. Kullanılan ışık gözle görülmez ve göze zarar verebilir.
- Konnektör türüne dikkat edin. PON’da çoğunlukla yeşil renkli, açılı parlatılmış (SC/APC) konnektör kullanılır; mavi renkli (UPC) konnektörle karıştırılmamalıdır.
Kendi router’ınızı kullanmak
Sağlayıcının verdiği HGU’nun Wi-Fi kapsaması ya da özellikleri yetmediğinde arkasına kendi router’ınızı bağlayabilirsiniz. Bu durumda iki cihaz da NAT yapar; çift NAT sorununu önlemek için sağlayıcının cihazı köprü moduna alınır ya da SFU türünde bir cihaz istenir. Bazı sağlayıcılar bu ayarı kullanıcıya açmaz.
Kurumsal kullanım
PON, konutların dışında da kullanılır. Ofise, otel odasına ya da üretim hattına kadar fiber çekilen yapılarda her nokta bir ONU ile sonlanır; kat aralarındaki aktif switch’lerin yerini pasif ayırıcılar alır. Bu yapıda ONU seçerken şunlara bakılır:
- Port sayısı ve hızı: gigabit ya da 10G; kaç cihaz bağlanacak?
- PoE: access point, kamera ya da telefonu besleyecek mi?
- Ortam: ofis mi, saha kabini mi, üretim alanı mı?
- Yönetim: OLT üzerinden toplu yapılandırma ve izleme.
- Uyumluluk: kullanılan OLT ile birlikte çalıştığı doğrulanmalıdır.
Maipu’nun ev, iş yeri ve endüstriyel tip ONU modelleri GPON sayfasında yer alır.
Kaynaklar
- ITU-T G.984.1, GPON genel özellikleri: itu.int/rec/T-REC-G.984.1
- ITU-T G.988, ONU yönetim ve denetim arayüzü (OMCI): itu.int/rec/T-REC-G.988